Tegenwoordig zijn de meeste fitness trackers uitgerust met een hartslagmeter. Je kan zelfs een hartslagmeting (of is het meer een hartslag-schatting?) op veel nieuwere mobiele telefoons uitvoeren. De meest bekende hartslagmeting voor sporters is de polsmeting in een sporthorloge. Een hartslagmeting kan veel zeggen over je gezondheid. Volgens een onderzoek uit 2016 gedaan door de Harvard Medical School is je rusthartslag een sleutelfactor voor het bepalen van je algehele huidige en toekomstige gezondheid. Het bijhouden van de hartslagveranderingen in de loop van de tijd kan je meer informatie geven die je nodig hebt om een gezond leven te leiden.

Bekijk ook onze favoriete multisporthorloges van 2019 voor triatleten!

Meting via borstband of optische meting

Borstbanden en optische hartslagmeters zijn de twee meest voorkomende soorten polsmeters die beschikbaar zijn voor moderne wearables . Ze gebruiken beiden dezelfde methoden om je polsslag te meten. De belangrijkste verschillen tussen de twee apparaten en ontwerp bepalen echter welk apparaat je kiest bij het kiezen van een trainingspartner.

Borstband

De vraag borstband vs. polsmeting hebben we aan meer mensen voorgelegd. De ene persoon wil niet meer zonder een borstband trainen, de ander heeft er zelfs een grondige hekel aan. De meeste borstbanden zijn bestaan uit een lange, riemachtige elastische band die nauw om de borst loopt en een kleine elektrodevulling die tegen de huid aan zit. Deze hartslagmeters werken anders dan de polsgebonden meters, die je op nieuwe sporthorloges tegenkomt. Borstbanden gebruiken elektrocardiografie om activiteit van het hart te registeren. Dit proces vereist elektroden, die in een blokje op borstband zijn verwerkt. Om een meting te krijgen moet je de borstband nat maken. Het heeft namelijk vocht, water of zweet nodig om elk elektrisch signaal op te vangen. Wanneer je aan het trainen bent en zweet, pakken de elektroden de elektrische signalen op die door je hart worden afgegeven en sturen die informatie op naar de zender.

Garmin HRM-Tri™ monitor en HRM-Swim™ monitor uit de triathlonbundel van de Forerunner 945

Het zendertje is meestal het enige deel van de borstriem dat afneembaar is. Binnenin zit een microprocessor die de hartslag registreert en analyseert. Daarnaast bestaat het uit een batterij en chips die nodig zijn om met Bluetooth of ANT+ connectie te maken. Zo kun je bijvoorbeeld met een verbonden smartphone consistent hartslaggegevens bekijken.

Optische meting

Optische hartslagmonitors zijn de meest voorkomende sensoren in wearables. De meesten verzamelen hartslaggegevens via fotoplethysmografie (zie uitleg in kopje hieronder), of het proces waarbij licht wordt gebruikt om de bloedstroom te meten. Wearables met optische hartslagmeters hebben aan de onderzijde kleine LED’s die groen licht op de huid van de pols laten schijnen. De verschillende golflengten van het licht van deze optische stralers werken op een andere manier samen met het bloed dat door de pols stroomt. Wanneer dat licht breekt of weerkaatst van het stromende bloed, vangt de sensor in de wearable die informatie op. Die gegevens kunnen vervolgens worden verwerkt. De meeste optische metingen gaan via de pols, maar er zijn ook apparaten die via de slaap of oordopjes meten. Ook dit werkt via fotoplethysmografie.

Garmin polsmeting hartslag

De groene LED lichtjes zijn duidelijk te zien op dit Garmin 735XT sporthorloge.

Wat is fotoplethysmografie (PPG)

Fotoplethysmografie (PPG) is een niet-invasieve (dat wil zeggen: er worden geen instrumenten in het lichaam ingebracht) techniek waarmee veranderingen in de bloedsomloop in weefsels worden gemeten. de techniek is gebaseerd op de variabele lichtabsorptie die optreedt in de aders ten gevolge van de veranderende bloeddoorstroming. De techniek kan dus in principe gebruikt worden voor elk weefsel waar bloed doorstroomt. Er wordt gebruik gemaakt van een LED als lichtbron en ene diode om het gereflecteerde licht op te vangen. (bron)

Uitleg in een video

In de onderstaande video wordt dit soort metingen uitgelegd in het Engels.

Wat is nauwkeuriger?

De grootste reden waarom veel atleten en triatleten kiezen voor een borstband in plaats van een polsmeting, is de nauwkeurigheid. De belangrijkste reden: een hartslagband plaats je dichter bij het hart dan een polsband, waardoor deze een sterker hartsignaal op kan vangen. Het is echter niet zo dat optische hartslagmonitoren onbetrouwbaar zijn. Ze zijn in de loop der jaren velen malen beter geworden.

Polsbanden zijn ook nog eens veel gemakkelijker aan te passen voor comfort en pasvorm. Pas wel op dat je het sporthorloge niet te strak of te los draagt. Te strak dragen kan de bloedstroom belemmeren, te los kan zorgen voor ruis, omdat er ruimte en licht tussen het horloge en de huid ontstaat. Metingen met een hartslagband zijn nog steeds nauwkeuriger dan via de pols, maar voor de meeste triatleten is dit verschil niet de moeite waard om een – vaak – oncomfortabelere hartslagband te dragen. Voordeel van de polsmeting met een horloge, is dat je de hele dag door gegevens meet, ook in de nachten. Een hartslagband draag je eigenlijk alleen tijdens trainingen.